De vernieuwde strategie om de zorg voor vrouwen tijdens verschillende levensfasen te verbeteren, doet dat echter niet. In de onlangs gepresenteerde strategie ontbreekt vrijwel iedere verwijzing naar mondgezondheid. Dat is een gemiste kans, vinden Britse mondzorgexperts, want juist tijdens de overgang en na de menopauze nemen verschillende orale aandoeningen in frequentie toe.Volgens recente onderzoeken krijgt ongeveer de helft van de postmenopauzale vrouwen te maken met xerostomie, terwijl 18 tot 33 procent last heeft van het zogenoemde burning mouth syndrome (BMS), een branderig of schroeiend gevoel van tong, lippen of gehemelte. Toch blijken veel vrouwen deze klachten niet in verband te brengen met hormonale veranderingen en krijgen zij hierover nauwelijks voorlichting. Een systematische review en meta-analyse uit 2025 liet zien dat ongeveer de helft van de postmenopauzale vrouwen een droge mond ervaart. Verminderde speekselproductie vergroot de kans op cariës, erosie en slijmvliesproblemen doordat de beschermende werking van speeksel afneemt. Daarnaast rapporteerde een recente review dat er nog altijd geen duidelijke klinische richtlijnen bestaan voor de behandeling van menopauzegerelateerde mondklachten. Ook blijkt dat zorgverleners vrouwen hier zelden actief over informeren.
Grote rol voor oestrogeen
Dat hormonale veranderingen invloed hebben op de mond is biologisch goed verklaarbaar. Oestrogeen draagt bij aan:
- de gezondheid van het gingivale weefsel;
- de speekselproductie;
- de botdichtheid van de kaak.
Wanneer de oestrogeenspiegel tijdens de menopauze daalt, kunnen verschillende klachten ontstaan of verergeren. Daarbij gaat het niet alleen om een droge mond, maar ook om een verhoogde gevoeligheid van het tandvlees, terugtrekkend tandvlees, tandgevoeligheid en een afnemende botdichtheid rondom de dentitie. Dat laatste mechanisme vertoont overeenkomsten met osteoporose elders in het skelet. Veel vrouwen worden pas laat of helemaal niet gediagnosticeerd. Patiënten lopen soms maanden of zelfs jaren rond met een droge mond, bloedend tandvlees of een branderig gevoel zonder dat iemand de relatie legt met de overgang. Mondzorg zou daarom een vast onderdeel moeten zijn van begeleiding tijdens de menopauze.
De auteurs pleiten uiteindelijk voor een betere integratie van mondgezondheid in de algemene vrouwengezondheidszorg. Dat betekent niet alleen meer wetenschappelijk onderzoek, maar ook betere samenwerking tussen huisartsen, gynaecologen en mondzorgprofessionals. Lees hier meer.

